ss Rotterdam als Cultureel Erfgoed

 PVW3077klHet ss Rotterdam is een letterlijk boegbeeld van Rotterdam. In 1958 wenste koningin Juliana het schip een behouden vaart toe en na jarenlang de oceanen over zijn gekruisd heeft het schip zijn inmiddels (voorlopige) laatste rustplek in Katendrecht gevonden. De Donderdag had een gesprek met Ton Wesselink, General Manager van het historische cruiseschip. We spraken over de moeilijkheden die de huidige crisis brengt, maar ook over de geschiedenis en de emotionele waarde van het schip. Waar normaal gesproken op dit moment van het jaar het schip een bezige bedoeling is met honderden toeristen en dagjesmensen, is het nu bijzonder stil. Zoals Ton Wesselink zegt: “Ik ben alle weken aan boord geweest de laatste tijd. Het complete schip was donker en slechts een handvol aan personen was aanwezig. Het is mistroostig en je wordt er heel droevig van.” 

...Toch komen langzamerhand weer de mogelijkheden op gang om bezoeken te kunnen brengen. Een van de belangrijkste hordes daarbij is zoals Ton Wesselink omschrijft:  “We moeten voornamelijk het consumentenvertrouwen terugkrijgen. Wij niet alleen als schip zijnde, maar ook als horeca in Nederland. We merken dat mensen heel veel moeite hebben om naar buiten te gaan en openbare ruimtes op te zoeken. Maar nu mag iedereen langzamerhand overal weer naartoe. En dat is hartstikke fijn, maar ook heel raar.” De General Manager denkt ook in mogelijkheden van alle Nederlanders die binnenlands vakantie gaan vieren: “We zijn een evenementen locatie, hotel met bars, restaurant Lido Grill en een museum ineen. Maar waar we het normaal gesproken ook van buitenlandse gasten hadden, moeten we het momenteel alleen van binnenlandse gasten hebben En die vijver waar iedereen uit moet putten is vrij klein.

Onlangs is er contact geweest met verscheidene evenementenlocaties van Rotterdam. Samen met de organisatie Rotterdam Partners wordt er gekeken of er een campagne kan worden opgestart om mensen weer te laten bewegen om uitjes en activiteiten te ondernemen. “Maar het blijft een worsteling. Want dit schip hoort nu kneitertje vol te zijn. Deze weken van het jaar horen ons hoogtepunt te zijn. Het meest zware waar we nu mensen mee moeten weten te overtuigen is, waar is de ‘horizon’? Wanneer kunnen evenementen weer doorgaan? Met alle genomen maatregelen die wij hebben genomen kan dat vanaf nu weer.
Er is geen veiligere plek dan aan boord van het ss Rotterdam”

 

“We zijn een drijvend gebouw. Een stalen schip en staal werkt altijd.”

Het ss Rotterdam is ook een belangrijke locatie voor het organiseren van businnessmeetings. Ton Wesselink stelt dat online meetings van tegenwoordig niet in de buurt komen van de oorspronkelijke face-to-face meetings. Het is uiteraard wel een uitkomst in tijden zoals nu, maar het is uiteindelijk altijd een ander contact: “Je mist de belangrijke persoonlijke contacten, de momenten dat je ergens op kan inhaken en het babbeltje achteraf.” Ook al ligt het ss Rotterdam niet tussen alle hoge gebouwen, het schip heeft op haar eigen manier een plekje in de skyline van de stad verworven. Toen het schip in 2003 rijp voor de sloop in het caribisch gebied lag, kwam bij een inventarisatie al het ensemble naar voren wat van onschatbare waarde was voor het Nederlands erfgoed. “Het schip is het bewijs van ‘sterker door strijd’ na de oorlog. Dit was strak, modern en was gericht op de hoop en een hele nieuwe tijd.”, aldus Ton Wesselink. Het schip behoort tot de 70 beschermde interieurs van Nederland. Door de Rijksdienst van Cultureel Erfgoed is dit schip als bepalend gekozen voor Nederland en bestempeld tot een van de beschermde interieurs. Vrijwel alles wat je ziet van het interieur stamt uit 1959 of is gerestaureerd naar het originele.

“Het schip heeft destijds 124 miljoen gulden gekost voor de bouw. En als je dat nu geïndexeerd omrekent is dat 1,3 miljard euro. Maar dit schip is gebouwd puur om aan de hele wereld te laten zien dat we het hebben overleefd (de oorlog). En dit is wat Nederland kan. De Koninklijke Porceleyne Fles, het Leerdam glas, een heel team van architecten heeft zich over het interieur gebogen. Dit moest gewoon een paradepaardje worden. En daarom is het zo mooi dat ik en de anderwe werknemers en vrijwilligers hierop mogen passen.”

Ook al heeft het leven op het schip tijdelijk stilgestaan, het betekent niet dat het personeel op het schip stil zit. “Een mooi voorbeeld dat het ss Rotterdam biedt als huidige dienstverlening, is het ‘uitzenden’ van werknemers naar hotels op de waddeneilanden. Daar is momenteel een tekort aan mankracht en hier een overschot.
De Rotterdamse mentaliteit komt hiermee op de eilanden. De eilanders weten wel van werken, maar de Rotterdammers zijn direct.”, vertelt Ton Wesselink. Hij continueert over de Maasstedeling: “Het betaamt een Rotterdammer niet om uit de hoogte te doen. In deze stad is de loyaliteit en gunfactor veel hoger dan op andere plekken. Als hier iets niet oké is word je de kans gegund om te veranderen en te verbeteren. We zijn een grote stad die qua samenleving als een dorp opereert.”

Schip van meerdere generaties

Maar een werknemer van het ss Rotterdam worden is anders dan alle andere horeca/
hotelondernemingen in de stad volgens de General Manager: “Wil je hier komen werken, dan moet je begrijpen waar je binnen loopt. De zalen waar je in bent, de muren met kunst waar je langs loopt of de stoelen waar je in zit. Je moet het kunnen waarderen. Dit is letterlijk een stukje historie van Nederland. En dat voel je als je een rondleiding doet.”

Over de vraag of het historische schip haar plek van relevantie in de toekomst kan behouden antwoord Ton Wesselink met het volgende:  “Het is een schip van meerdere generaties, maar de oudste generatie heeft het idee dat het hun schip is. Het is hun jeugd, interieur en herinnering. Dat gedachtengoed dragen ze over aan de jongere generaties. En voor de jongste generatie ziet dit schip als een groot ontdekkingsoord. Het is voor alle generaties.” Een grote groep mensen heeft een emotionele band met het schip en dat wordt uitgedrukt in de groep vrijwilligers die zich actief blijven inzetten. Zoals Ton Wesselink zegt: “Vrijwilligers zijn belangrijk. Zij hebben allerlei zaken bewaard van het schip, van menu’s tot borden. Elk object is bewaard gebleven. Hierdoor hebben we de rijke historie van het schip kunnen conserveren.”

Momenteel kunnen er gewoon weer rondleidingen worden gegeven op het schip. Maar het ss Rotterdam is ook een uitstekende locatie om te lunchen en dineren, te genieten van een higth tea of high wine, escape rooms te spelen, te trouwen en evenementen te organiseren! Dus als lezer is dit nu een mooi moment om een dagje uit te plannen naar dit boegbeeld van Rotterdam.